news Image
2013.07.20
10:02
| A A A
Türkiyənin Qarabağ vasitəçiliyi yenidən gündəmdə
Ay­dın Ağa­yev: "Tür­ki­yə­nin hər han­sı bir for­ma­da va­si­tə­çi­lik tək­lif­lə­ri­nin Er­mə­nis­tan tə­rə­fin­dən nor­mal qar­şı­la­na­ca­ğı­na inan­mı­ram"

Dağ­lıq Qa­ra­bağ konf­lik­ti Er­­nis­ta­nın qey­ri-kons­truk­tiv möv­qe­yi üzün­dən ­ həll olun­ma­mış qa­lır. ­na­qi­şə­nin həl­li üz­ ça­­şan ATƏT-in Minsk qru­pu bu­ra­da­ üç həm­sədr öl­ atəş­kəs re­ji­min­dən üzü ­ri ­­lər­ böl­­ ­fər­lər edib. H­ət­ta həl­ bağ­ ye­ni­lən­miş "Mad­rid prin­sip­­ri" or­ta­lıq­da­dır. La­kin İrə­van bu prin­sip­­ri hələ qəbul etmir. Bu səbəbdən münaqişənin həllində dəyişiklik etmək, Ermənistanı konstrkutivliyə məcbur etmək üçün yeni vasitəçiyə ehtiyac duyulur.

Bil­di­yi­miz ki­mi Minsk qru­pun­da 11 öl­ təm­sil olu­nur ki, on­lar­dan bi­ri Tür­ki­­dir. Rəs­miAn­ka­ra da bir ne­çə­­na­qi­şə­nin çö­zül­­si­ bağ­tək­lif­lər­çı­xış edib. Am­maEr­­nis­tan hər ­An­ka­ra­nın tək­lif­­ri­mən­fiya­na­şıb. Prob­le­min həl­lin­Tür­ki­­nin va­si­­çi­lik mis­si­ya­­nın ­yük önəm da­şı­ma­­na bax­ma­ya­raq, İrə­van onu ya­­na be­bu­rax­maq is­­mir. ­tün bun­la­rın fo­nun­da böl­döv­­ti Minsk qru­putəm­sil­çi­­rin­dən bi­ri ola­raq heç şüb­­siz An­ka­ra da va­si­­çi­lik pro­se­si­qa­tıl­ma­­dır. Məsələ Türkiyənin xarici işlər naziri Əhməd Davudoğlunun Azərbaycaan səfərindən sonra yenidən aktuallaşıb. Qeyd edək ki, türkiyəli nazir azərbaycanlı həmkarı ilə görüşdə görüşdə Türkiyənin hər zaman Azərbaycana dəstək olduğunu söyləyib. Ermənistan Milli Məclisi sədrinin müavini Eduard Şarmazanov Əhməd Davudoğlunun Bakıda Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı dediklərinə münasibət bildirib. E.Şarmazanov bildirib ki, Türkiyə Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli məsələsinə qarışmamalıdır: "Əgər Türkiyə Qarabağ-Azərbaycan probleminin təcili həll olunması ilə maraqlanırsa, sadəcə bir addım atmalı, bu məsələyə qarışmamalı və müdaxilə etməməlidir". Ermənistanın bu narahatlığı göstərir ki, Türkiyənin münaqişənin həllinə cəlb olunması ehtimalı var. ­­sən, Tür­ki­­nin konf­lik­tin həl­li yo­lun­da va­si­­çi­lik mis­si­ya­han­for­ma­da ger­çək­­şəbi­lər?

Mil­li Məc­li­sin Ana­li­tik-İn­for­ma­si­ya Şö­­si­nin ­di­ri Ay­dın Ağa­yev Tür­ki­­nin hər han­ bir for­ma­da va­si­­çi­lik mis­si­ya­­ Er­­nis­ta­nın müs­bət ca­vab­lan­­ra­ca­ğı­na inan­mır: "İn­di­ ki­mi Tür­ki­­nin Dağ­lıq Qa­ra­bağ prob­le­mi­nin həl­li­ bağ­ tək­lif­­ri çox olub. H­ələ ne­çə il ön­ bu­nu baş na­zir rəcəb Tayyib Ər­do­ğa­nın di­lin­dən eşit­mi­şik. On­dan son­ra­ dövr­, ­ni ya­xın za­man­lar­da Tür­ki­­dən bu is­ti­qa­mət­ da­ha bir tək­lif gəl­di. Bu da da­ha çox re­gio­nal iq­ti­sa­di in­teq­ra­si­ya ilə bağ­ ­­ idi. La­kin Er­­nis­tan ­­fi ona da kar ola­raq əhə­miy­yət ver­­di. Çün­ki bu is­ti­qa­mət­ səs­­nən ­tün tək­lif­­ er­­ni­­rin müs­­qil ola­raq po­zi­tiv ­na­si­bət bil­dir­­ ­rət­­ri ol­maz­. Çün­ki er­­ni­lər bu­nu ra­­laş­dır­ma­ idi­lər. Tür­ki­ ­mi­şə ça­­şıb ki, han­­sa for­ma­lar­da konf­lik­tin həl­li is­ti­qa­­tin­ va­si­­çi­lik pro­se­si­ öz töh­­si­ni ve­ bil­sin. Tür­ki­­nin pro­se­ bu ya di­gər ­da­xi­­si­nin yal­nız re­gi­on­da nor­mal şə­rai­tin ya­ra­dıl­ma­­na xid­mət edə­­yi­ bağ­ on­lar çox əsas­lan­­rıl­mış bir möv­qe or­ta­ya qoy­du. Am­ma Er­­nis­tan ­­fi ye­ bu tək­lif­­ əhə­miy­yət ver­­di. Tür­ki­ ATƏT-in Minsk qru­pu­nun üzv­­rin­dən bi­ri­dir. Bu­ra­da ­lum 3 döv­lət­dən baş­qa Tür­ki­ ol­maq­la da­ha 8 öl­ təm­sil olu­nur. Bir ne­çə müd­dət bun­dan qa­baq Tür­ki­­ Azər­bay­can si­ya­­ti­nin təm­sil­çi­­ri ­­fin­dən tək­lif səs­lən­di ki, Minsk kon­fran­ for­ma­ da­ha ge­niş for­ma­da ­­­ gəl­sin. La­kin er­­ni mət­bua­ rəs­mi­­ri ­min tək­li­ dər­hal qey­ri-kons­truk­tiv möv­qe ­ma­yiş et­dir­di. Bu gün­lər­ Tür­ki­­nin xa­ri­ci ­lər na­zi­ri Əh­məd Davu­doğ­lu Ba­­da olan­da da konf­lik­tin həl­li is­ti­qa­­tin­ bir ­ra me­saj­lar ver­di. Bu­na da er­­ni ­­fi dər­hal il­lər­ sər­gilə­dik­­ri mən­fi re­ak­si­ya­­ bil­dir­di. Tür­ki­ prob­le­min həl­li­ töh­ ver­mək is­ti­qa­­tin­ əl­bət­ ki, ça­­şır. Am­ma ­­ on­da­dır ki, er­­ni ­­fi­nin ­na­sib he­sab et­di­yi üç­lük for­ma­ var on­lar bun­dan bir ad­dım o ­rəf, bu ­­ get­mək is­­mir. Çün­ki üç­lük for­ma­tın­da ve­ri­lən açıq­la­ma­lar, gös­­ri­lən ­na­si­bət Er­­nis­ta­na ta­ma­mi­ sərf edir. Bu ­na­si­­tin ­na­ isə odur ki, ­na­qi­şə ət­ra­fın­da hər şey ne­ var elə qal­sın, er­­ni ­ğal­çı or­du­su Azər­bay­can tor­paq­la­rın­da qal­maq­da da­vam et­sin, prob­lem həll olun­ma­sın. Am­ma dün­ya ic­ti­ma­iy­­ti­ bil­di­ril­sin ki, pro­se­sin tən­zim­lən­­si is­ti­qa­­tin­ han­­sa cəhd­lər olur, ­rüş­lər ke­çi­ri­lir ya plan­laş­­­lır. Azər­bay­can ­­fi isə cid­di şə­kil­ səy gös­­rir ki, sta­tus-kvo ­yiş­sin. ­ni hər han­ bir re­ak­si­ya, is­­yir şərq­dən, qərb­dən, is­­yir kon­kret öl­­lər­dən ol­sun, bu re­ak­si­ya­lar həm Azər­bay­can ­­fi­nin möv­qe­yi­ bağ­­dır. Tür­ki­­dən gös­­ri­lən möv­qe bu­nun­la bağ­­dır. Tür­ki­­nin hər han­ bir for­ma­da konf­lik­tin həl­lin­ va­si­­çi­lik tək­lif­­ri­nin Er­­nis­tan ­­fin­dən nor­mal qar­şı­la­na­ca­ğı­na inan­­ram. Prob­lem Er­­nis­ta­nın yal­nız ta­ma­mi­, xa­os, if­la­sa ­ra­massı, yaxud da möv­qe­yin­ han­­sa ­yi­şik­lik et­­si üçün İrə­va­na təz­yiq edə bi­lən hər han­ bir vasitəçi döv­lətin ortaya çıxması halında çözülə bilər. H­ər iki ha­lın baş ver­­si­ni ­­lik göz­­mək müm­kün de­yil. Er­­nis­tan xao­sa if­la­sa doğ­ru ge­dir, am­ma da­ğıl­mır. Ona ­ ki, Er­­nis­ta­ ayaq üs­ sax­la­yan döv­lət­lər var. Er­­nis­ta­na təz­yiq edə bi­­cək döv­lət­lər bu­nu et­mir. Döv­lət ­na­fe­­ri bu­na im­kan ver­mir. Ye­ yük­sək ­viy­­ ­rüş­­rin ol­ma­ ət­ra­fın­da söh­bət­lər ­zir. Am­ma həll is­ti­qa­­tin­ han­­sa ­yi­şik­lik­lər ol­ma­sa, ­min ­rüş­lər əv­vəl­ki ki­mi ola­caq".

Avqust ayının ən yaxşı futbolçusu

RUSLAN ABIŞOV
43%
DMİTRİ BEZOTOSNI
31%
CERARD PROQNİ
5%
FİLİP OZOBİÇ
21%
1019 səs